Steunpunt Levend Erfgoed

De Vlaamse reus is ontstaan in de streek rond Gent. In de 16de eeuw werd dit konijn al raszuiver gefokt onder de naam 'Gentse reus'. Als Vlaamse reus wordt het voor het eerst vermeld in het midden van de 19de eeuw. Dit is het allergrootste konijnenras ter wereld. Een eerste standaard werd opgemaakt in 1893, deze werd aangepast in 1928.

De Van Beveren is een erg oud, Belgisch ras ontstaan uit de Vlaamse reus en oorspronkelijk afkomstig uit Beveren, in het land van Waas. In 1902 werd de eerste tentoonstelling van het ras gehouden in Beveren-Waas. De Van Beveren konijnen hebben een speciale lichaamsbouw, het Mandolinetype. De achterhand is beduidend hoger en breder dan de voorhand. Men kan dit het best vergelijken met een halve peer.

Het Steenkonijn is het oudst gekende raskonijn in België. Het is een rechtstreekse afstammeling van het wilde konijn. Het ligt aan de basis van vele (Belgische) rassen, zoals bijvoorbeeld de Vlaamse reus. De naam Steenkonijn komt van een oude Belgische weegmaat, de gewichtseenheid 'een steen', wat ongeveer 3,5 kg is. Dit gewicht was het slachtgewicht dat een konijn toen diende te hebben. De huidige konijnen zijn lichter.

Over dit konijnenras weten we voor wat de geschiedenis betreft het meeste. De heer Vervoort uit Halle koppelde in 1912 een Havanna ram aan vijf Havanna voedsters, allen zussen. In ieder van de vijf nesten trof hij een zilverkleurig konijntje aan. Deze dieren kruiste hij met elkaar en later voegde hij weer Havanna bloed toe om zo problemen met inteelt te voorkomen.

Het Gentse baardkonijn werd ingevoerd uit Frankrijk rond 1960. Er is een eerste poging tot erkenning als Belgisch ras ondernomen in 1961, zonder succes. Intussen is het wel erkend en zijn er een paar gemotiveerde fokkers in België en enkele tientallen in het buitenland.

Gentse baardkonijnen zijn rustige, aanhankelijke dieren waarvoor een gewoon hok volstaat. Meestal hebben ze kleine nestjes van een 5-tal jongen die ze goed grootbrengen.

Het Blauw van Sint-Niklaas is ontstaan in het Waasland met als centrum Sint-Niklaas en werd al gefokt op het einde van 19de eeuw. De Vlaamse reus lag aan de basis van zijn ontstaan. Vroeger was dit ras eveneens nauw verwant met het Van Beveren. Nu zijn deze twee rassen goed van elkaar te onderscheiden wat betreft vorm, grootte, gewicht en kleur. Van onze drie Belgische raskonijnen die in de blauwe kleurslag voorkomen, is het de lichtste van kleur.

Het blauw van Ham is het enige Belgisch raskonijn dat ontstaan is bij onze Franssprekende landgenoten (Ham-sur-Heure, 1902). Het vertoont veel gelijkenis met het Blauw van Sint-Niklaas. Dit ras is het donkerste blauwe Belgische konijnenras. Begin 1900 maakte het Blauw van Ham een snelle opmars op de tentoonstellingen en dit ook buiten onze landsgrenzen. In 1912 werd het dier tentoongesteld op de wereldtentoonstelling te Sint-Petersburg. Spijtig genoeg kwam de eerste wereldoorlog roet in het eten gooien en verdween de Blauwe van Ham van het toneel.

Als er één konijnenras is waarover heel wat fabels de ronde doen, dan is het wel de Belgische haas. Zo werd vroeger beweerd dat het hier ging om een kruising tussen een haas en een konijn, of dat de Belgische haas van Engelse oorsprong zou zijn. Maar de Belgische haas is wel degelijk een Belgisch konijnenras. Slank gebouwde konijnen bestonden reeds in de 18de eeuw in de Zuidelijke Nederlanden. Wel klopt het dat het Belgisch haaskonijn vooral veredeld werd in Engeland. De eerste 'Belgian Hare' op Engelse bodem werd tentoongesteld door een zekere Mr. Lumb in 1874.

Het Belgisch zilver is eigenlijk van Franse oorsprong. Het gaat om 'bleke' dieren van het ras Zilveren van Champagne. Het is ontstaan in 1960 uit onvrede van de Belgische kwekers. In België ging de voorkeur naar een lichter gekleurde Zilveren van Champagne; in Frankrijk hadden de keurmeesters een voorkeur voor donkere dieren. Omdat de Franse keurmeesters vonden dat de Belgische dieren niet goed waren op kleurgebied, was er heel wat onvrede bij onze Belgische keurmeesters. Er werd dan maar besloten om het Belgisch zilver te laten erkennen als een apart ras.

Het huidige Aarschots hoen is opnieuw gecreëerd naar het voorbeeld van het oude Aarschots hoen dat waarschijnlijk ontstond omstreeks 1850. Lokale hoenders werden in de negentiende eeuw gekruist met Aziatische reuzenhoenders, of hoenders die hiervan afstamden, en die via de haven van Antwerpen in het Aarschotse terecht kwamen. Die kruisingen resulteerden in een leg/vleesras van gemiddelde grootte. Vooral het vlees viel in de smaak en het werd rond 1900 op de talrijke boerderijen in de wijde omgeving van Aarschot gehouden.